Köy Dolması (İlisıra Dolması) Tarifi – Karaman Mutfağından Geleneksel Bir Lezzet
İlisıra Köyü’nden çıkıp tüm Karaman’a yayılan bu özel dolma, kuru patlıcanın kıymalı harçla buluştuğu doyurucu ve yöresel bir tariftir. Geleneksel köy mutfağının izlerini taşıyan bu tarif, sofranıza Anadolu sıcaklığını getiriyor.
Karaman’ın köylerinde, özellikle de İlisıra Köyü’nde nesilden nesle aktarılan bir gelenektir köy dolması. Kurutulmuş patlıcanların kıyma ve bulgurlu harçla doldurulmasıyla yapılan bu yemek, hem zahmetli hem de bir o kadar lezzetlidir. Yörenin “kışlık yemekleri” arasında özel bir yere sahiptir. Karaman’da genellikle bayram sofralarında ya da kalabalık misafirler için hazırlanır. Yoğurtla buluştuğunda ise tam bir lezzet şölenine dönüşür.
10-12 adet kuru patlıcan (taze kullanılıyorsa uzun ince doğranmış olmalı)
1 su bardağı köftelik bulgur
250-300 gram kıyma (orta yağlı)
1 adet rendelenmiş domates
1 yemek kaşığı domates salçası
1/2 demet ince kıyılmış maydanoz
1 tatlı kaşığı tuz
Karabiber, pul biber, kimyon (isteğe göre)
2 yemek kaşığı tereyağı veya köy yağı
Sarımsaklı süzme yoğurt
Kuru patlıcanlar geniş bir tencereye alınır ve yumuşayana kadar haşlanır. Haşlanan patlıcanlar süzülüp soğumaya bırakılır. Eğer taze patlıcan kullanılacaksa, ince uzun şekilde kesilip hafif haşlanarak sarılabilir hale getirilmelidir.
Geniş bir karıştırma kabına bulgur, kıyma, rendelenmiş domates, domates salçası, ince kıyılmış maydanoz ve baharatlar eklenir. Karışım yoğurularak kıvam alana kadar harmanlanır. Harç elde oval şekilde şekillendirilerek içli köfte büyüklüğünde hazırlanır.
Haşlanmış patlıcanlar tek tek alınarak harçla dikkatlice sarılır. Tüm dolmalar tencereye, dip kısmı alta gelecek şekilde yatay ya da dikey dizilir.
Tüm dolmalar dizildikten sonra tencereye üzerini hafif geçecek kadar sıcak su eklenir. Tuz ilave edilir. Üzerine dolmaların dağılmaması için bir tabak ya da ağırlık yerleştirilir. Tencerenin kapağı kapatılır ve kısık ateşte yaklaşık 45 dakika pişirilir.
Dolmalar dinlendirildikten sonra servis tabağına alınır. Yanında ya da üzerinde sarımsaklı süzme yoğurt ile sunum yapılır. Dilerseniz üzerine eritilmiş tereyağı gezdirerek daha da lezzetlendirebilirsiniz.
Dolmalar ılık ya da sıcak şekilde servis edilmelidir.
Yanında bol naneli, sarımsaklı süzme yoğurt mutlaka olmalıdır.
Günlük sofralarda tek başına ana yemek olarak sunulabilir.
Bayramlarda ya da düğün yemeklerinde yayla çorbası ve un helvasıyla menü tamamlanabilir.
Kuru patlıcan çok haşlanırsa sararken dağılabilir. Hafif diri kalacak şekilde yumuşatılmalı.
İç harcın kıvamı ne çok kuru ne de çok sulu olmalı. Yoğururken elinizle kolayca şekil almalı.
Dolmalar pişerken dağılmaması için üzerlerine ağırlık koymak oldukça önemlidir.
Yoğurdun süzme ve ekşimsi olması, dolmanın lezzetini ön plana çıkarır.
Karaman mutfağında sadece lezzet değil, geçmişin izleri ve toplumsal hafıza da taşınır. İlisıra Dolması, aile büyüklerinin anlattığı sofralardan bugüne gelen bir gelenek. Her patlıcan sargısında, her yoğurt dokunuşunda bir Anadolu hikâyesi gizlidir. Hem besleyici hem kültürel değeri yüksek olan bu yemek, Karaman’ı keşfetmek isteyenler için kaçırılmaması gereken bir tat.
Karaman’ın özellikle Ermenek ve Ayrancı taraflarındaki köy evlerinde, düğünlerde ya da özel misafirliklerde bu dolmaya rastlamak mümkündür. Yöre halkı bu tarifi genellikle büyük kazanlarda yapar ve komşularla paylaşır. Eğer bir Karaman köy evine misafir olduysanız, önünüze bu dolma gelirse bilin ki çok özel bir ikramla karşı karşıyasınız.
Karaman hakkında tüm bilgilere web sitemizden ulaşabilirsiniz.